Żarówki UV-B

Żarówki UVB do terrarium – kluczowe dla zdrowia gadów

Żarówki UVB to absolutnie niezbędny element wyposażenia terrariów dla większości gadów dziennych. Promieniowanie ultrafioletowe w zakresie UVB (280-320 nm) umożliwia syntezę witaminy D3 w skórze gadów, która jest kluczowa dla prawidłowego wchłaniania wapnia z pokarmu. Bez odpowiedniej ilości UVB zwierzęta rozwijają metaboliczną chorobę kości (MBD), prowadzącą do deformacji szkieletu, złamań i w ostateczności śmierci. Żarówki UVB do terrarium to nie luksus, ale podstawowa potrzeba życiowa dla gadów dziennych i heliofilnych.

Rodzaje żarówek UVB

Świetlówki liniowe T8 i T5 to najpopularniejsze i najbardziej efektywne źródła promieniowania UVB. Dostępne w długościach od 45 cm do 120 cm, zapewniają równomierne oświetlenie całego terrarium. Świetlówki T5 są nowszą technologią – emitują więcej UVB przy mniejszym zużyciu energii i mają dłuższą żywotność. Świetlówki UVB oznaczane są cyframi 5.0, 10.0 lub 12.0, które określają procentową zawartość promieniowania UVB.

Świetlówki kompaktowe (zwane także energooszczędnymi) to bardziej kompaktowa alternatywa z gwintem E27, pasująca do standardowych oprawek. Choć wygodne w montażu, mają mniejszy zasięg działania i oświetlają mniejszy obszar niż świetlówki liniowe. Są odpowiednie dla małych terrariów lub jako dodatkowe punktowe źródło UV.

Żarówki rtęciowe – kombinacja ciepła i UV

Żarówki rtęciowe typu mercury vapor to zaawansowane rozwiązanie łączące trzy funkcje – oświetlenie dzienne, ogrzewanie i emisję UVB. Emitują bardzo intensywne promieniowanie UV i wytwarzają dużo ciepła, co czyni je idealnym rozwiązaniem dla dużych terrariów i gatunków pustynnych. Lampy rtęciowe są droższe, ale eliminują potrzebę kupowania osobnych źródeł ciepła i UV.

Moc i dobór do gatunku

Żarówki 5.0 emitują około 5% UVB i są odpowiednie dla gatunków tropikalnych i leśnych o umiarkowanych wymaganiach – gekonów orzęsionych, kameleonów z lasów deszczowych czy węży zbożowych (jeśli stosujemy UV). Żarówki 10.0 lub 12.0 to rozwiązanie dla gadów pustynnych i heliofilnych – agam brodatych, legwanów, waranów czy żółwi stepowych, które w naturze eksponowane są na bardzo intensywne słońce.

Odległość od źródła UVB ma kluczowe znaczenie – intensywność promieniowania maleje z kwadratem odległości. Dla świetlówek 5.0 optymalna odległość to 20-30 cm, podczas gdy mocniejsze 10.0 mogą być montowane 30-40 cm od miejsca bazowania. Zbyt blisko może powodować oparzenia oczu i skóry, zbyt daleko – niedobory witaminy D3.

Żywotność i wymiana

Najważniejsza informacja dla każdego terrarysty: żarówki UVB tracą swoją efektywność znacznie wcześniej niż przestają świecić. Nawet jeśli świetlówka nadal emituje światło widzialne, produkcja UVB może spaść o 50-70% już po 6-12 miesiącach użytkowania. Regularna wymiana żarówek UVB co 6-12 miesięcy (w zależności od producenta) jest absolutnie kluczowa, nawet jeśli nadal świecą.

Świetlówki T5 zachowują efektywność UVB dłużej niż T8 – niektóre modele mogą pracować skutecznie nawet 12-18 miesięcy. Żarówki rtęciowe są najbardziej trwałe i mogą służyć 12-24 miesiące. Zawsze sprawdzaj zalecenia producenta dotyczące częstotliwości wymiany i trzymaj się ich ściśle – oszczędzanie na wymianie żarówek może kosztować zdrowie Twoich zwierząt.

Żarówki UVB to fundament zdrowej hodowli gadów dziennych. Prawidłowy dobór mocy, odpowiednia odległość i regularna wymiana to klucz do zapobiegania poważnym chorobom metabolicznym i zapewnienia długiego, zdrowego życia Twoim pupilom.